Các hiệp hội ô tô Thái Lan vận động tăng thuế xe điện nhập khẩu nguyên chiếc từ Trung Quốc
10:18 - 22/05/2026
Cuộc tranh luận giữa việc người tiêu dùng được hưởng lợi từ xe điện nhập khẩu giá rẻ từ Trung Quốc với việc bảo vệ ngành công nghiệp ô tô nội địa đã diễn ra ở không ít quốc gia. Thái Lan là một trong số đó.
Mới đây, một liên minh gồm 10 hiệp hội ô tô đại diện cho hơn 1.500 doanh nghiệp tại Thái Lan đang vận động chính phủ nước này tăng thuế đối với xe điện nhập khẩu nguyên chiếc (CBU) nhằm bảo vệ hệ sinh thái của nước này. Theo báo cáo của tờ The Nation, Hiệp hội Xe điện Thái Lan (EVAT), Hiệp hội Các nhà sản xuất phụ tùng ô tô Thái Lan (TAPMA) cùng các nhóm, ngành liên quan đã trình các đề xuất khẩn cấp lên chính phủ nước này vào hôm 14/5 nhằm kêu gọi tăng thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xe điện CBU lên ít nhất 32%. Đây là một phần trong các biện pháp nhằm ổn định ngành ô tô và phụ tùng của Thái Lan.
Nhóm các bên liên quan cảnh báo rằng ngành công nghiệp ô tô Thái Lan đang đối mặt với “cuộc khủng hoảng nghiêm trọng nhất” khi quốc gia này chuyển dịch sang xe điện. Theo họ, quá trình chuyển đổi nhanh sang xe điện cùng lợi thế chi phí của các mẫu ô tô nhập khẩu nguyên chiếc từ Trung Quốc có thể “làm suy yếu nghiêm trọng hoạt động sản xuất trong nước và đe dọa sự tồn tại của các nhà sản xuất phụ tùng Thái Lan”.
Nhóm này cho biết chi phí sản xuất ô tô tại Thái Lan hiện cao hơn khoảng 30-40% so với việc nhập khẩu các mẫu xe tương tự từ Trung Quốc. Điều này khiến các nhà sản xuất và nhà cung cấp linh kiện nội địa gặp bất lợi. Vì vậy, các hiệp hội muốn thuế tiêu thụ đặc biệt đối với ô tô điện nhập khẩu nguyên chiếc được nâng lên ít nhất 32%, tạo ra khoảng cách 30 điểm phần trăm so với xe điện sản xuất trong nước vốn hiện chỉ chịu mức thuế 2%.
Theo lập luận của nhóm này, mức thuế cao hơn sẽ giúp bù đắp chênh lệch chi phí giữa xe điện lắp ráp trong nước (CKD) và xe điện nhập khẩu nguyên chiếc (CBU), đồng thời khuyến khích các hãng ô tô tiếp tục đầu tư sản xuất nội địa. Đề xuất yêu cầu chính phủ đưa ra các biện pháp thay thế mạnh mẽ hơn xuất phát từ lo ngại rằng sau khi chương trình hỗ trợ “EV 3.5” hiện tại của Thái Lan kết thúc vào năm sau, các hãng xe Trung Quốc sẽ quay lại nhập khẩu ô tô điện nguyên chiếc thay vì tiếp tục sản xuất tại quốc gia này.
Liên minh này cũng đề xuất một giải pháp dưới dạng hệ thống hạn ngạch nhập khẩu gắn trực tiếp với sản lượng sản xuất nội địa. Theo đề xuất, những công ty thực sự đầu tư vào sản xuất ô tô tại Thái Lan sẽ được phép nhập khẩu xe điện nguyên chiếc với mức thuế tiêu thụ đặc biệt ưu đãi hiện tại là 10%. Tuy nhiên, hạn ngạch này sẽ bị giới hạn ở mức không quá 10% sản lượng sản xuất của từng công ty.
Cuối cùng, nhóm cũng kêu gọi áp dụng quy định tỷ lệ nội địa hóa 80 được tính dựa trên giá trị của chiếc xe. Họ muốn sửa đổi phương pháp tính nhằm bịt các lỗ hổng hiện có, đồng thời cho rằng hệ thống hiện tại cần được siết chặt để ngăn việc lợi nhuận hoặc chi phí lao động bị tính theo cách “làm suy yếu mục tiêu hỗ trợ các nhà sản xuất phụ tùng Thái Lan”.
Đây là những gì mà các bên chịu ảnh hưởng từ làn sóng ô tô điện Trung Quốc mong muốn. Quyết định nằm trong tay chính phủ Thái Lan trong việc cân bằng giữa thúc đẩy xe điện với nhu cầu bảo vệ sản xuất nội địa, việc làm và chuỗi cung ứng phụ tùng ô tô vốn đã phát triển vững chắc của nước này.
Thực tế là sản xuất nội địa, dù ở Thái Lan, Malaysia, Đông Nam Á hay bất kỳ nơi nào khác trên thế giới, đều sẽ tốn kém hơn so với chi phí sản xuất của các hãng xe Trung Quốc tại quê nhà. Nếu có quyền lựa chọn, các hãng xe này chắc chắn sẽ ưu tiên nhập khẩu nguyên chiếc bởi xuất khẩu cũng giúp giải quyết phần nào công suất sản xuất khổng lồ và thường dư thừa mà họ đã xây dựng tại Trung Quốc.
Nếu một quốc gia muốn bảo vệ ngành công nghiệp ô tô của mình, thứ duy nhất có thể ngăn “cơn sóng thần” này là một “bức tường chắn sóng” dưới dạng thuế quan và thuế nhập khẩu. Đó cũng là điều Malaysia đã thực hiện với động thái gần đây của MITI nhằm nâng rào cản đối với xe điện nhập khẩu nguyên chiếc vào nước này.
