Tòa án: Khi hệ thống hỗ trợ lái gặp sự cố, tài xế vẫn phải chịu hoàn toàn trách nhiệm

Công nghệ hỗ trợ lái tự động ngày càng tiến bộ, kéo theo niềm tin của người dùng cũng tăng lên. Tuy vậy, tòa án cao nhất của Trung Quốc vừa đưa ra lập trường rất rõ ràng: dù hệ thống thông minh đến đâu, con người vẫn phải chịu trách nhiệm pháp lý cho mọi việc xảy ra khi xe đang chạy. Đây là một phán quyết có thể tạo ra tác động rộng lớn.

Cụ thể, Tòa án Nhân dân Tối cao Trung Quốc đã công bố bộ hướng dẫn mới về an toàn giao thông, trong đó một điểm then chốt trực tiếp nhắm tới việc sử dụng và lạm dụng các hệ thống hỗ trợ lái tự động. Theo phán quyết, việc kích hoạt các tính năng hỗ trợ lái không chuyển vai trò “người lái” sang cho chiếc xe. Người đã bật hệ thống vẫn được coi là người điều khiển hợp pháp và phải chịu toàn bộ trách nhiệm về vận hành an toàn.

Khi hệ thống hỗ trợ lái gặp sự cố, tài xế vẫn phải chịu hoàn toàn trách nhiệm.

Quyết định này xuất hiện trong bối cảnh các hệ thống hỗ trợ lái tiên tiến ngày càng phổ biến trong phân khúc xe điện và xe công nghệ cao đang tăng trưởng rất nhanh ở Trung Quốc. Giới chức đặc biệt đề cập tới những tình huống tài xế buông bỏ hoàn toàn nhiệm vụ lái xe sau khi bật các tính năng mang dáng dấp tự động hóa như dùng điện thoại, ngủ gật, hoặc không theo dõi tình hình giao thông.

Hướng dẫn cũng nhắm tới các “thiết bị lái thông minh” cho phép tài xế đánh lừa hệ thống giám sát, khiến xe nghĩ rằng người lái vẫn đang chú ý. Phán quyết này về cơ bản xóa bỏ mọi tranh cãi về trách nhiệm: dù có dùng thiết bị gian lận hay không, hễ ngồi ở ghế lái thì người đó phải đảm bảo xe vận hành an toàn.

Đáng chú ý, điều này tương đồng với kết luận của nhiều tòa án tại Mỹ. Không ít cá nhân đã kiện Tesla xoay quanh cách hãng và CEO của mình quảng bá tính năng hỗ trợ lái bán tự động Autopilot cũng như hệ thống có tên dễ gây hiểu lầm là Full Self-Driving (Supervised). Trong phần lớn các vụ việc, Tesla đã thắng kiện khi lập luận rằng người lái vẫn phải giám sát xe và các tính năng tự động. Dù một phán quyết tại bang Florida vào năm ngoái bất lợi cho hãng, vụ việc đó hiện vẫn đang trong quá trình kháng cáo.

Động thái mới từ chính phủ Trung Quốc nhiều khả năng sẽ tạo hiệu ứng lan tỏa ra toàn cầu. Trước đó, nước này đã cấm tay nắm cửa ẩn và vô lăng chữ nhật đồng thời đang xem xét quy định bắt buộc sử dụng nút bấm vật lý thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào màn hình cảm ứng. Những quyết định này gần như chắc chắn sẽ ảnh hưởng tới cách các hãng xe thiết kế sản phẩm trên toàn thế giới.